Silne mrozy to nie tylko dyskomfort, ale realne zagrożenie dla serca – zwłaszcza u osób starszych i przewlekle chorych. Zimą lekarze odnotowują więcej zawałów, udarów i hospitalizacji, a ryzyko to dodatkowo zwiększa samotność, która coraz częściej dotyka seniorów.
“Niskie temperatury stanowią zagrożenie dla zdrowia”
kardiolodzy zwracają uwagę na silny związek między warunkami pogodowymi a zdrowiem serca. Jak podkreśla dr hab. n. med. Adam Janas, kardiolog Grupy American Heart of Poland:
– Zależność między porą roku a częstością incydentów sercowo-naczyniowych jest dobrze udokumentowana. Okresy silnych mrozów wiążą się ze wzrostem liczby.
Organizm w niskich temperaturach musi uruchomić szereg mechanizmów obronnych, które znacząco zwiększają obciążenie serca. Na ten aspekt zwraca uwagę dr n. med. Michał Zabojszcz, specjalista chorób wewnętrznych, kardiolog i geriatra.
– Bardzo niskie temperatury stanowią realne zagrożenie dla zdrowia ponieważ wywołują szereg reakcji fizjologicznych obciążających układ krążenia. W odpowiedzi na zimno dochodzi do skurczu naczyń krwionośnych, co podnosi ciśnienie tętnicze i zwiększa obciążenie serca – tłumaczy.
Ten proces może być szczególnie niebezpieczny dla osób z chorobami serca.
– Może prowadzić to do niedokrwienia mięśnia sercowego, arytmii, a nawet zawału – zaznacza ekspert.
Samotność zabija po cichu
Zimą problem zdrowia serca coraz częściej splata się z innym, mniej oczywistym zagrożeniem – samotnością. Badania Potrzeb Społecznych Seniorów 2025 przeprowadzone przez Stowarzyszenie MANKO – Głos Seniora pokazują, że aż 36% osób starszych doświadcza samotności, co w okresie silnych mrozów może mieć szczególnie dotkliwe konsekwencje zdrowotne.
Eksperci podkreślają, że izolacja społeczna wpływa nie tylko na psychikę, ale także na zdrowie fizyczne i sercowo-naczyniowe. Na skalę problemu zwraca uwagę dr inż. Anita Richert-Kaźmierska, wskazując, że samotność w starszym wieku ma wiele wymiarów.
– Według danych statystycznych aż 58% osób po 80. roku życia mieszka samotnie, a blisko 12% nie wychodzi w ogóle z domu – podkreśla dr Richert-Kaźmierska.
Jak dodaje, problem nie ogranicza się wyłącznie do fizycznej izolacji. Wynika również z poczucia braku więzi i niezrozumienia. Zdaniem ekspertki, w połączeniu z chorobą i stratą bliskich konsekwencje mogą być dramatyczne.
– Utrata samodzielności może prowadzić do utraty sensu życia i decyzji o jego zakończeniu – ostrzega.
Objawy, których nie wolno ignorować
W okresach silnych mrozów czujność powinna być wzmożona, zwłaszcza u osób starszych i przewlekle chorych. Dr Zabojszcz wymienia symptomy, które powinny skłonić do natychmiastowej reakcji:
– Czujność powinny wzbudzić objawy takie jak ucisk czy ból w klatce piersiowej, duszność, nagłe kołatanie serca, zawroty głowy, omdlenia czy nietypowe, silne zmęczenie.
Podkreśla, że są to objawy alarmowe, które wymagają pilnego kontaktu z lekarzem, a przy ich nagłym nasileniu – natychmiastowego wezwania pomocy doraźnej.
Chłodne miesiące sprzyjają sięganiu po wysokokaloryczne, przetworzone produkty, które dodatkowo obciążają układ sercowo-naczyniowy. Jak podkreśla dr hab. n. med. Adam Janas:
– Dieta bogata w sól i tłuszcze nasycone sprzyja otyłości i zwiększa ryzyko choroby wieńcowej oraz zawału, a zimą sięgamy po nią częściej. Alkohol natomiast daje pozorne uczucie ciepła, przyspiesza utratę ciepła i zwiększa ryzyko zaburzeń rytmu serca, nadciśnienia oraz rozwoju miażdżycy.
W tym kontekście rośnie znaczenie prostych, naturalnych produktów wspierających dietę zimą. Coraz większą popularnością wśród seniorów cieszą się m.in. naturalne miody oraz zakwas z buraka, dostępne w sklepie Głosu Seniora. Produkty te są cenione za właściwości wspierające odporność, układ krążenia.
Sklep dostępny jest tutaj: https://sklep.glosseniora.pl
Profilaktyka ważniejsza niż pogoda
Eksperci są zgodni: choć nie mamy wpływu na temperaturę, mamy wpływ na swoje zachowanie. Odpowiednia ochrona może znacząco zmniejszyć ryzyko groźnych powikłań sercowo-naczyniowych. Dr Zabojszcz przypomina:
– W mroźne dni należy unikać nagłego wychodzenia na zimno, ubierać się warstwowo oraz ograniczyć intensywny wysiłek fizyczny na zewnątrz. Regularne przyjmowanie zaleconych leków, kontrola ciśnienia, odpowiednie nawodnienie oraz unikanie alkoholu i palenia tytoniu mają kluczowe znaczenie dla bezpieczeństwa serca.
Zimowe mrozy są testem nie tylko dla serca, ale i dla systemu wsparcia społecznego. W tym kontekście ważną rolę odgrywają działania Stowarzyszenie MANKO – Głos Seniora, które prowadzi kampanie skierowane do osób starszych. Inicjatywy takie jak “Solidarni z Seniorami”, “Gmina Przyjazna Seniorom” czy związane z “Niewolnictwem 4 piętra”, mają na celu przeciwdziałanie samotności, wzmacnianie lokalnej pomocy i zwiększanie bezpieczeństwa seniorów – szczególnie w trudnym, zimowym czasie.