Polonijni Seniorzy w Southampton

Wartości „Bóg Honor Ojczyzna” są zakorzenione w sercach Polaków w Southampton od dziesięcioleci.

Początki organizacji Stowarzyszenie Przyjaciół Polskich Weteranów Southampton (SPPW Southampton) sięgają czasów powojennych. Po zakończeniu II Wojny Światowej, Polskie Siły Zbrojne (PSZ) zostały skomasowane w Zjednoczonym Królestwie (UK). Oprócz wojska, władze brytyjskie przyjęły dużą liczbę uchodźców cywilnych. W latach 1946-1969 w Anglii istniało ponad 200 obozów przesiedleńczych, w których przybywali byli członkowie PSZ ich rodziny oraz Polacy, wyzwoleni z obozów koncentracyjnych i jenieckich na terenie Niemiec, Austrii, Włoch oraz Syberii.

Legalny Rząd Polski w Londynie nie posiadał środków, aby zająć się rodakami. W związku z tym zadanie to spadło na żołnierzy PSZ. To dzięki ich inicjatywie powołano do życia Stowarzyszenie Polskich Kombatantów (SPK). Organizacji tej przyświecały wartości: „Bóg Honor Ojczyzna”. Jej zadaniem było wsparcie dla tych, którzy przetrwali okrucieństwa wojny, a także troska o przyszłe pokolenia Polaków i promowanie wartości patriotycznych.

Pierwszy zarząd SPK

Koło SPK nr 309 w Southampton powstało w roku 1947 na terenie byłego obozu jenieckiego w Hiltingbury, gdzie powstał ośrodek dla uchodźców polskich „Polish Dependants’ Hostel”.

Zadaniem osób należących w tym okresie do Koła nr 309 było niesienie pomocy potrzebującym Polakom i utrzymanie społeczności obozowej w zdrowej kondycji duchowej i fizycznej. W obozie pieczołowicie obchodzono wszystkie polskie tradycje, święta narodowe oraz krzewiono wartości patriotyczno-religijne.

W 1956 roku obóz został zlikwidowany, a członkowie Stowarzyszenia próbując na nowo ułożyć sobie życie, przenieśli się w różne strony nowej ojczyzny. Część członków zmarło, a niektórzy wyemigrowali w poszukiwaniu lepszej przyszłości w innych krajach Europy i świata.

Po kilku latach przerwy działalność SPK Southampton została wznowiona i aktywnie działa do czasów współczesnych, chociaż obecnie już pod inną nazwą.

Z upływem czasu ze względu na wiek i stan zdrowia, ilość aktywnie udzielających się weteranów stopniowo zmniejszała się. Postanowiono zatem w 2016 roku zmienić dotychczasową nazwę SPK na SPPW – Stowarzyszenie Przyjaciół Polskich Weteranów, aby dzięki temu do szeregów Stowarzyszenia mogło dołączyć młode pokolenie. Przyczyniło się to do tego, iż nadal kultywowana jest tradycja „Bóg Honor Ojczyzna” oraz szerzy się pamięć o bohaterach wśród młodszego pokolenia Polonii.

Z dumą można stwierdzić, że SPPW Southampton jest najstarszą polską organizacją w mieście. W roku 2017 obchodzono 70 rocznicę powstania Stowarzyszenia.

70 lecie SPPW Southampton

W 2019 roku sztandar SPK Southampton został zdeponowany do Muzeum gen. Sikorskiego w Londynie. Członkowie Stowarzyszenia otrzymali nowy sztandar SPPW, który służy do ubogacenia uroczystości narodowych, akademii szkolnych, rocznic parafialnych oraz w drodze pożegnalnej weteranom i zasłużonym działaczom polonijnym. Uroczyste poświęcenie sztandaru odbyło się 16 lutego 2020 roku w Parafii Southampton.

Pani Prezes SPPW Krystyna Jenvey przedstawia zebranym gościom historię i opis nowego sztandaru. Uroczystość w Ośrodku Parafialnym w Southamptom / 16.02.2020 r.

SPPW harmonijnie współpracuje z parafią i innymi organizacjami, biorąc aktywny udział w życiu społecznym miasta Southampton oraz w innych wydarzeniach polonijnych w południowej Anglii. Stowarzyszenie nawiązało kontakt z wieloma organizacjami między innymi: Klubem Miłośników Historii „Orzeł Biały” z Brighton. Fidesdels et Libertas „Wiara i Wolność”, Harcerstwem, Polskimi  Szkołami Sobotnimi, 307 Squadron Project, ORP Błyskawica, PWwWB (Polska Wspólnota w Wielkiej Brytanii) – Przystanek Historia IPN w Londynie, Odra-Niemen Małopolska, Niezależny Związek Armii Krajowej w Olsztynie, The Royal British Legion oraz ze Stowarzyszeniem MANKO wydającym Ogólnopolski Głos Seniora (także dla seniorów polonijnych).

Wspólnie z wymienionymi organizacjami Stowarzyszenie bierze aktywny udział w uroczystościach parafialnych, świętach narodowych i akademiach szkolnych. Ostatnim wydarzeniem, zorganizowanym przez SPPW przed restrykcjami Covid-19, były obchody 100 rocznicy zwycięstwa w Bitwie Warszawskiej.

100 rocznica Bitwy Warszawskiej

Głównym celem SPPW jest promowanie historii i dziedzictwa przodków. Stowarzyszenie organizuje spotkania historyczne w Ośrodku Parafialnym w Southampton, a wśród nich wystawy czy wywiady. Zostały nagrane także filmy ze świadkami historii. Wśród członków SPPW znajduje się pułk. Otton Hulacki, który walczył pod Monte Cassino, Żołnierz – Partyzant Armii Krajowej – Porucznik Wojska Polskiego na Zamojszczyźnie Pani Aurelia Nina Mierzwińska Harper, Sybiraczka Pani Bolesława Oleszczuk. Często uczestniczą oni w spotkaniach z młodzieżą przekazując swoje doświadczenia. Są niezwykle ważnymi dla młodzieży świadkami żywej historii. Niestety z roku na rok Stowarzyszenie traci wartościowych ludzi, którzy należeli do społeczności. W ubiegłym roku 2020 z wielkim żalem członkowie SPPW pożegnali pana Wiktora Ottembrajt – Sybiraka i wieloletniego Prezesa SPPW. Wraz z lokalną Polonią, SPPW sprawuje także opiekę nad miejscami pamięci i grobami polskich żołnierzy. W obecnej chwili SPPW ma dwa projekty, nad którymi pracuje. Przede wszystkim chce stworzyć tablice pamiątkową byłego obozu w Hiltingbury oraz wystawę planszową historii i dziedzictwa Stowarzyszenia. Członkowie SPPW uważają to za ważną część lokalnej historii, aby pamięć o niej nie zginęła.

„Jesteśmy reprezentacją narodu polskiego, jesteśmy Małą Polską, która idzie drogą honoru, drogą naszej tradycji, drogą szczęścia dla naszej Polski” – gen. Władysław Anders

„Tym przesłaniem chcemy pozdrowić czytelników Głosu Seniora” – autorka tekstu – Krystyna Jenvey (Prezes SPPW Southampton)